انواع لوله ها در سیستم های انتقال آب

انواع لوله ها در سیستم های انتقال آب

لوله های سیاه فولادی :

جنس این لوله ها از ورقه های آهنی است .

لوله های فولادی را که در شبکه ی آبرسانی بکار می برند به دو روش در کارخانه می سازند:

یکی به روش نورد بدون جوش ، و در گرما که برای ساختن لوله ای به قطر کم و متوسط به کار می رود. در روش دوم ورقه فولادی را به صورت استوانه در می آورند سپس آن را در امتداد یک مولد جوش قرار می دهند و دو لبه آن را به هم متصل می کنند. این روش برای لوله های به قطر زیاد بکار می رود.

طول لوله ها بدون جوش ۶ الی ۱۶ متر و لوله های جوش دار در حدود ۸ متر می باشد.

برای جلوگیری از خوردگی و آسیب پذیری آنها را قیر اندود می کنند.

مزایای لوله های فولادی :

۱- مقاومت در برابر ضربات قوچ و ارتعاشات ناشی از وسایل نقلیه.

۲-  یخبندان.

۳- جوش لوله ها در محل اتصال از مقاومت آن ها نمی کاهد.

۴- به علت نرمی و سبکی و مقاومت متجانس لوله ها ی فولادی ، آنها را در موارد متعددی بکار می برند از جمله در عبور از موانع و معابر هوایی و زمینی و همچنین در زیر پل ها.

۵- در مقابل بارهای متمرکز بر بدنه ، از مقاومت زیادی بر خوردارند.

 

روش اتصال :

برای اتصال این لوله ها از فلنجی ، گلند و واشر استفاده می شود.

 

لوله های گالوانیزه :

از فلز روی برای گالوانیزه کردن لوله های سیاه فولادی جهت پوشش داخلی و خارجی آنها استفاده می شود زیرا روی در مقابل اکسیژن هوا و اکسیداسیون مقاوم بوده و طول عمر لوله های فولادی را بالا می برد.

باید توجه شود که از اتصال لوله های گالوانیزه به روش جوشکاری پرهیز شود زیرا بر اثر حرارت ناشی از جوشکاری و سوختن روکش گالوانیزه دود غلیظ و سفیدی تولید می شود که محیط کار را آلوده و تنفس آن ایجاد مسمومیت می کند و موجب آسیب دیدن دستگاه تنفسی می شود.

لوله های گالوانیزه توسط جوش و دنده پیچی به یکدیگر وصل و به وسیله مواد مناسب آب بندی می شوند.

لوله های چدنی :

جنس این لوله ها از چدن ریخته گری است و بر حسب نوع کاربرد آنها انواع و مقدار آلیاژ ، شکل و طول لوله ، نوع اتصالات آنها با هم متفاوت هستند و اغلب در سیستم لوله کشی فاضلاب استفاده می شوند.

لوله های چدنی که در سیستم فاضلاب به کار می رود :

الف) سر توپی (یک سر توپی ـ دو سر توپی)

ب) دو سر تخت

مزایای لوله های چدنی :

در برابر فشار وارد  بر جداره های خارجی دارای مقاومت و استحکام خوبی هستند.

فرسودگی این لوله ها کمتر از لوله ها فلزی است.

می توان به راحتی از دستگاه تراکم هوا جهت باز کردن و رفع گرفتگی لوله استفاده نمود.

قیمت لوله های چدنی نسبت به لوله های فلزی ارزان تر است.

معایب لوله های چدنی :

نصب لوله های چدنی نسبت به لوله های آهنی کندتر انجام می شود.

داشتن وزن زیاد قطعات و کثرت اتصالات

مقایسه لوله های چدنی توپی دار و دو سر تخت:

قابلیت تحمل فشار لوله های سر تخت بیشتر است.

لوله های سر تخت به علت نداشتن مادگی و لبه های قیطانی و وزن و ضخامت کمتر کاربرد بیشتری دارند لوله های سرتخت به دلیل خاصیت الاستیکی نوع پیوند آن تغییر حرارت بیشتری را نسبت به لوله های دیگر تحمل می کند.

روش اتصال :

اتصال لوله های چدنی توپی دار با استفاده از کنف و سرب انجام می گیرد و اتصال لوله های چدنی دو سر تخت به کمک واشر لاستیکی و بست مخصوص انجام می شود.

لوله های سفالی :

این لوله ها همواره به عنوان یکی از بهترین گزینه ها در احداث شبکه های فاضلاب و تصفیه فاضلاب شهری است.

برخی از مزایای لوله های سفالی :

۱- مقاومت کامل در برابر خوردگی ناشی از پسابهای شیمیایی و صنعتی.

۲- عمر مفید حداقل ۱۰۰ سال تحت شرایط بارگذاری هیدرولیکی.

۳- آب بندی  فوق العاده مناسب توسط کوپیلینگهای لاستیکی.

۴- طراحی شده جهت مقابله با نیروی زلزله.

۵- سهولت نصب و استفاده مجدد.

۶- تولید در سایزهای گوناگون.

۷- دارای اتصالات مقاوم در محیط اسیدی و قلیایی.

۸- مقاومت بالا در برابر حملات شیمیایی ناشی از خاکهای سولفات دار.

۹- ضریب زبری کم و عدم رسوب گذاری در کف لوله.

۱۰- هزینه کمتر تعمیرات و نگهداری نسبت به لوله های موجود.

۱۱- هزینه های کمتر بستر سازی به علت مقاومت بالای بدنه.

یکی از کاربردهای مهم لوله های سفالین استفاده از آنها در طرح های پایپ جکینگ و میکرو تونلینگ می باشد.

لوله های آزبست – سیمانی :

این لوله ها با متراکم نمودن بسیار شدید الیاف بسیار نازک آزبست (پنه نسوز) و سیمان می سازند که سیمان آن از نوع پرتلند بوده و از داخل و خارج با قیر مذاب اندود شده تا از گزند عوامل مخرب جلوگیری نماید.

قطعات اتصالی این نوع لوله ها از نوع چدنی بوده  و باید از داخل و خارج قیر اندود شده باشند .

از این لوله ها برای مصارف آب و فاضلاب استفاده می شود و از مزایای آن می توان به سبکی و قیمت مناسب اشاره کرد.

 

لوله های بتن مسلح :

اصولاً لوله های بتن مسلح را جهت انتقال آب از خارج شهر به داخل شهر به کار می برند که به عنوان شاه لوله موسومند. فشاری که این لوله ها به هنگام کار تحمل می نمایند ۶ الی ۳۵ اتمسفر است. برای مقاوم سازی در برابر صدمات وارده ، جدار داخلی و خارجی این لوله ها را قیر اندود می کنند و در بعضی موارد دیگر ، جهت جلوگیری از خوردگی آن ها ضد سولفات می سازند.

لوله های بتن مسلح دو نوعند :

الف) لوله های بتن مسلح معمولی :

این لوله ها دارای جدار و ضخامت نسبتاً قابل ملاحظه ای بوده که قشر بتنی در دو ردیف طولی و عرضی با آرماتور فولادی مسلح گردیده .

در هنگام حمل و نصب باید مراقب لب پریدگی و شکستگی لوله ها بود.

ب) لوله های فولادی با دو پوشش بتن مسلح :

این لوله ها شامل یک لوله فولادی است که سطح خارجی و داخلی آن به وسیله بتن پوشیده شده است.

این لوله ها از نظر نشت نفوذ ناپذیر بوده ، همچنین در برابر زنگ زدگی بر اثر آب های اسیددار مقاومند.

این نوع لوله ها را به طول های مختلف می سازند و قطعات اتصالی آن ها را از جنس لوله های بتنی می سازند.

لوله های پلی اتیلن :

این نوع لوله ها از مواد پلی اتیلنی  ساخته می شوند که در دو نوع تک جداره و دوجداره تولید می شود.

لوله های تک جداره :

استفاده از این لوله در شبکه های انتقال و توزیع آب نسبت به سایر موارد بیشتر است.

مزایا :

مقاومت شیمیایی بالا ، مقاومت سایش بسیارعالی ، طول عمر مطلوب ، بهداشتی و غیر سمی بودن ، فساد ناپذیری ، قابلیت حمل و نقل و جابجایی آسان ، تنوع در سایز ، مقاومت بسیار عالی در برابر زلزله ، انعطاف پذیری بسیار عالی ، مصون از زنگ زدگی ، زبری بسیار کم ، قابلیت جوش پلاستیک ، عایق صوتی و حرارتی ، عایق الکتریکی ، مقاومت در برابر اشعه uv ، هزینه بسیار کم راه اندازی.

برخی از معایب :

عدم کارایی در دمای بالاتر از۷۰ درجه سانتی گراد ، تخریب لوله در معرض حیوانات جونده ، اشتعال پذیری و …. لوله های دو جداره: >این لوله ها خود به دو دسته کاروگیت و اسپیرال تقسیم می شود.

لوله های پلی اتیلن دو جداره کاروگیت :

این نوع لوله ها در فاضلاب های صنعتی و خانگی کاربرد دارد همچنین می توان از آنها در پروژه های بزرگ فاضلاب شهری نیز استفاده نمود.

لوله های پلی اتیلن دو جداره اسپیرال :

عموماً در سایز های بزرگ ساخته می شود . برای انتقال سیالات و فاضلاب در شرایط ثقلی و فشار پایین مورد استفاده قرار می گیرد . ضمناً لوله های اسپیرال می تواند در مواردی که وزن خاک از آستانه تحمل لوله کارگیت بالاتر است به جای این لوله ها استفاده می شود.

برخی از مزایای لوله های کاروگیت و اسپیرال :

مقاومت بالا در برابر خوردگی وسایش ، انعطاف پذیری ، هزینه پایین انتقال و نصب ، سبکی لوله ها ، بالا بودن مقاومت حلقوی

روش اتصال :

در سیستم  های آب و فاضلاب و شبکه توزیع آنها از روش But fusion یا جوش لب به لب استفاده می شود که در صورتی که به درستی انجام شود بهترین روش اتصال در لوله های پلی اتیلن است . این روش دارای استحکام بالا در برابر  رانش و زلزله است .

یکی دیگر از روش های اتصال لوله های پلی اتیلن استفاده از اتصالات فلنجی است که با این روش می توان لوله پلی اتیلن را به لوله های چدنی ، فولادی ، گالوانیزه و شیرآلات متصل نمود.

لوله های pvc و u-pvc (پلیکا) :

این لوله ها از جنس ترمو پلاستیک بوده و برای فشارهای مختلف ساخته می شوند.

از این لوله ها بیشتر در شبکه های فاضلاب استفاده می شود.

برخی از مزایای این لوله ها :

مقاومت در برابر خوردگی ، مقاومت شیمیایی بالا ، مدول الاستیسیته بالا و انعطاف پذیری ، استحکام کششی بلند مدت ، وزن سبک ، اتصالات آب بند ، مقاومت در برابر سایش و خراش ، مقدار زبری پایین ، مقاومت در برابر شعله ، قیمت مناسب.

معایب :

لوله های pvc خشک در برابر سرما بسیار حساس و شکننده اند.

لوله های pvc در برابر حرارت زیاد فرم و استحکام خود را از دست می دهند.

به علت قدرت مقاومت کم جداره ، برای گرفتگی مجرای لوله باید از فنر لوله باز کنی استفاده شود.

روش اتصال :

اتصال لوله های pvc بر حسب نوع لوله و اتصالات به روشهای مختلف انجام می شود که نوع اتصال چسبی متداول تر است.

لوله های سبز یا پلی پروپیلن (pp) :

امروزه لوله های پلاستیکی از نظر تنوع و مقرون به صرفه بودن ، جایگزین خوبی برای لوله های فلزی هستند. در میان پلیمرها پلی پروپیلن ، به عنوان سومین پلاستیک پر مصرف شناخته شده است. از لوله ی سبز بیشتر در انتقال سیالات خورنده با درجه حرارت بالا استفاده می شود.

 

مزایای لوله سبز :

عمر طولانی ، مقاومت در برابر خوردگی و پوسیدگی ، کاهش هزینه اولیه ، کاهش هزینه تعمیر و نگهداری ، عدم تأثیر بر روی مزه و رنگ و بوی آب ، تنوع در اتصالات ، نصب سریع و آسان ، صاف و صیقلی بودن.

برخی از معایب :

نسبت به لوله های فلزی در مقابل نیروهای ناگهانی آسیب پذیرند.

در دمای بالا انبساط طولی زیادی دارند.

روش اتصال :

برای اتصال لوله های سبز می توان از اتصالات پیچی و جوش استفاده کرد.

 

لوله های ۵ لایه :

لوله های ۵ لایه از دو لایه پلیمر ، دو لایه چسب و یک لایه آلومینیوم تشکیل شده است.

 

موارد استفاده کلی لوله های ۵ لایه :

لوله های بهداشتی آب سرد و گرم.

سیستم گرمایش از کف.

لوله کشی رادیاتور و شوفاژ.

مزایا :

درتحمل حرارت حتی به طور مداوم هیچ مشکلی ندارد.

به خاطر جوش آلومینیوم طولی می تواند فشار بالایی را تحمل کند.

عدم امکان نفوذ اکسیژن به لوله و جلوگیری از لجن زدگی و تغییر رنگ آب.

به راحتی خم می شود و شکل می گیرد و حالت فنری ندارد .

به خاطر سبکی ، حمل و نقل آن آسان و ارزان است .

در نصب توکار مطمئن و در لوله کشی روکار نمای زیبایی دارد .

زنگ نمی زند .

روش اتصال :

این لوله ها را هم می توان به روش مکانیکی و هم به روش جوش متصل نمود .

لوله های فایبر گلس یا grp :

جنس این لوله از ترکیبات مختلف فیبر ، شیشه ، رزین و ماسه می باشد .

موارد استفاده :

خطوط انتقال و شبکه های توزیع آب خام و آشامیدنی

خطوط انتقال و شبکه های جمع آوری فاضلاب خانگی و صنعتی

شبکه های جمع آوری آبهای سطحی به شکل لوله و نیم لوله ( کانال )

انواع سیستم های انتقال آ ب دریا.

مزایا :

سبکی وزن ، سهولت حمل و نقل ، مقاومت در برابر خوردگی داخلی و خارجی ، عدم نیاز به پوشش ، سهولت لوله گذاری ، هزینه کم تعمیر و نگهداری

معایب :

غیر مقاوم بودن در برابر فشارهای خارجی ، تولید محدود در داخل کشور ، شکنندگی ، شناور شدن وقتی که سطح آب زیر زمینی بالاست ، حساس بودن در مقابل حرارت و آتش سوزی .

روش اتصال :

برای اتصال این لوله ها می توان از روش های کوپلینگ ، فلنج grp و اتصالات جوشی استفاده نمود .

 

منبع : اینترنت

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*